Tạo ra một thị trường tốt sẽ có tác dụng lớn hơn việc giảm thuế

Chiều 1/6, tại hội trường Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc báo cáo giải trình, làm rõ một số vấn đề các đại biểu Quốc hội quan tâm.

Liên quan đến đề xuất giảm 2% thuế giá trị gia tăng (VAT), Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc cho biết, phương án trình đã được Ủy ban Tài chính-Ngân sách thẩm tra và được Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến trước khi trình Quốc hội tại kỳ họp này.

Trước ý kiến một số đại biểu đề nghị kéo dài thời gian thực hiện chính sách, Bộ trưởng Bộ Tài chính cho biết thêm, Nghị quyết 43 chỉ có hiệu lực cho đến hết năm nay. Phương án trình phù hợp với cân đối cân đối ngân sách và mục tiêu chính sách nhằm kích cầu tiêu dùng và giải quyết khó khăn một cách tức thời, tức là trong giai đoạn hiện nay.

Liên quan đến đề xuất đưa ô tô vào diện được giảm thuế VAT 2%, Bộ trưởng Bộ Tài chính cho biết, ô tô là đối tượng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt, không thuộc phạm vi của Nghị quyết 43. Ô tô không nằm trong diện được giảm thuế là do chính sách này tập trung giảm thuế cho những lĩnh vực thiết yếu. 

Bộ trưởng Bộ Tài chính cho biết, "phải làm mọi cách để tạo điều kiện cho các doanh nghiệp, tăng cường năng lực của doanh nghiệp, tăng năng lực của nền kinh tế. Tạo điều kiện cho doanh nghiệp sản xuất kinh doanh có hiệu quả bằng việc tháo gỡ những vướng mắc, tháo gỡ những khó khan, tạo ra một thị trường tốt hơn sẽ có tác dụng lớn hơn việc giảm thuế".

Bộ trưởng Bộ Tài chính cũng có báo cáo làm rõ về việc triển khai các dự án ODA của 13 tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long, theo đó, Bộ đã có báo cáo Thủ tướng Chính phủ để thực hiện theo tiêu chí của Nghị quyết 41 và hướng tạo cơ chế hỗ trợ cao nhất cho các địa phương. 

Trước ý kiến của một số đại biểu về quyết toán ngân sách, Bộ trưởng Bộ Tài chính cho rằng cần tư duy thiết kế lại Luật Đầu tư công, nếu không năm nào cũng sẽ có chung nhận định giải ngân chậm. 

Bộ trưởng Bộ Tài chính cũng cho rằng, hiện nay công tác chuẩn bị đầu tư quá lâu, từ khi có chủ trương đầu tư rồi phê duyệt dự án, thiết kế, phê duyệt thiết kế, tổng dự toán, lập hồ sơ mời thầu, tiến hành đấu thầu, đến đền bù giải phóng mặt bằng. Trong khi đó, phần thi công xây lắp và phần quyết toán lại nhanh.

Do đó, Bộ trưởng Hồ Đức Phớc đề nghị Quốc hội ủng hộ để thiết kế lại. Bộ trưởng cũng cho rằng cần phải phân cấp mạnh mẽ khi đó các địa phương mới hăng hái nhận triển khai dự án từ vốn ODA.

Bộ trưởng Bộ Tài chính cũng đề nghị hoàn thiện pháp luật ở một số lĩnh vực, như đầu tư công, hay ngân sách phải linh hoạt hơn, chủ động hơn. Theo đó có thể giao cho Thủ tướng Chính phủ quyết định các danh mục đầu tư, phân cấp về vấn đề rừng, đất, tách phần đền bù giải phóng mặt bằng ra khỏi dự án, sử dụng dự phòng đầu tư công, dùng ngân sách cấp này để chi cho ngân sách cấp khác…

Liên quan đến tồn dư ngân sách, Bộ trưởng Bộ Tài chính làm rõ số tiền này đã được bố trí nhiệm vụ chi và đã có trong dự toán ngân sách được HĐND tỉnh và Quốc hội phê chuẩn. Vì vậy cho nên không thể lấy nguồn này để chi cho các nhiệm vụ chi khác. Hiến pháp đã quy định là các khoản chi đều phải nằm trong dự toán. Do đó, muốn thay đổi cơ cấu chi này phải trình lại với Quốc hội.

Lý giải tại sao nguồn tồn dư ngân sách không gửi vào ngân hàng thương mại mà gửi vào ngân hàng Nhà nước, Bộ trưởng Bộ Tài chính cho biết điều này để bảo đảm an toàn, tránh rủi ro và gửi ngắn hạn.

Về vấn đề mua sắm tập trung, mua sắm phương tiện, sử dụng kinh phí thường xuyên để chi cho mua sắm, Bộ trưởng Bộ Tài chính thừa nhận đúng như ý kiến của đại biểu Quốc hội phản ánh vấn đề hiện khó khăn. 

Về hoàn thiện pháp luật, Bộ trưởng Bộ Tài chính cho biết Chính phủ vừa qua rất nỗ lực trong vấn đề hoàn thiện pháp luật. Trong năm 2022, Chính phủ ban hành 103 nghị định, trong đó Bộ Tài chính chiếm khoảng 33%. Bộ đã tham mưu cho Chính phủ ban hành 34 nghị định và 77 thông tư.

Bộ trưởng Bộ Tài chính cho rằng, muốn giải quyết các nút thắt phải tập trung hoàn thiện pháp luật, dùng một luật để sửa nhiều luật, dùng một nghị định để sửa nhiều nghị định. Nhưng phải tổng hợp hết những khó khăn, vướng mắc từ thực tiễn để hóa giải được những nút thắt, như vậy mới tạo được sự phát triển kinh tế.