GDP Việt Nam tăng trưởng cao giữa nhiều biến động quốc tế

Áp lực thương mại gia tăng nhưng triển vọng vẫn tích cực

Theo Báo cáo tăng trưởng kinh tế Việt Nam nửa đầu năm 2026 của Ngân hàng UOB (Singapore), GDP quý II tăng 8,39% so với cùng kỳ, cao hơn mức 7,94% của quý I, đưa tăng trưởng 6 tháng đầu năm lên 8,18%, vượt kỳ vọng. Kết quả này đạt được trong bối cảnh kinh tế toàn cầu vẫn chịu sức ép từ căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông, giá năng lượng cao, nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng và biến động chính sách thương mại.

Việt Nam tiếp tục là nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất ASEAN khi công nghiệp, xây dựng, dịch vụ và nông nghiệp đều duy trì đà mở rộng. Trong quý II, khu vực công nghiệp - xây dựng tăng 10,51%, dịch vụ tăng 7,87% và nông nghiệp tăng 4,06%.

Về phía cầu, tiêu dùng cuối cùng tăng 8,15%, trong khi đầu tư tài sản cố định tăng mạnh 15,2% nhờ giải ngân đầu tư công được đẩy nhanh. Xuất khẩu hàng hóa tăng 22,8%, nhưng nhập khẩu tăng tới 38,14%, khiến Việt Nam ghi nhận quý thứ hai liên tiếp thâm hụt thương mại với 11,8 tỷ USD, chủ yếu do chi phí nhập khẩu năng lượng tăng mạnh.

Sản xuất công nghiệp tiếp tục là động lực chính của nền kinh tế. Chỉ số sản xuất công nghiệp tháng 6 tăng 12,7% so với cùng kỳ; riêng chế biến, chế tạo tăng 12,6%. Tính chung 6 tháng, sản xuất công nghiệp tăng 10,8%, trong đó chế biến, chế tạo tăng 11,4%, cao hơn cùng kỳ năm trước.

Theo UOB, nhu cầu toàn cầu đối với các sản phẩm liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI) cùng xu hướng đa dạng hóa chuỗi cung ứng tiếp tục hỗ trợ ngành sản xuất và củng cố sức hấp dẫn của Việt Nam đối với dòng vốn đầu tư nước ngoài. Trong 6 tháng đầu năm, vốn FDI thực hiện đạt 13 tỷ USD, tăng 11,2%, còn vốn đăng ký đạt 34,7 tỷ USD, tăng 61%, mở ra triển vọng 2026 trở thành một trong những năm thu hút FDI cao nhất.

Dù vậy, cán cân thương mại vẫn là điểm cần theo dõi. Nửa đầu năm, Việt Nam ước thâm hụt khoảng 15 tỷ USD, trái ngược mức thặng dư 7,9 tỷ USD cùng kỳ năm 2025. Nguyên nhân chủ yếu là giá năng lượng tăng khiến nhập khẩu dầu mỏ trong 5 tháng đầu năm đạt khoảng 4,8 tỷ USD, tương đương gần 70% cả năm trước.

UOB kỳ vọng cán cân thương mại sẽ cải thiện khi giá năng lượng hạ nhiệt nhờ tiến triển trong đàm phán giữa Mỹ và Iran và việc eo biển Hormuz mở lại. Tuy nhiên, nền kinh tế vẫn đối mặt rủi ro từ biến động thương mại toàn cầu, giá năng lượng và các biện pháp thuế quan mới của Mỹ.

Một điểm tích cực khác là áp lực lạm phát đã giảm bớt. CPI tháng 6 giảm 0,39% so với tháng trước nhờ giá xăng dầu đi xuống; bình quân 6 tháng tăng 4,38%, trong khi lạm phát cơ bản bình quân đạt 4,12%. Theo UOB, các biện pháp điều hành của Chính phủ như miễn, giảm thuế xăng dầu và thúc đẩy sử dụng xe điện, nhiên liệu sinh học đã góp phần kiềm chế lạm phát.

Nâng dự báo tăng trưởng lên 8,5%, kỳ vọng chính sách tiền tệ ổn định

Trên cơ sở kết quả tích cực của nửa đầu năm, UOB nâng dự báo tăng trưởng GDP năm 2026 lên 8,5%, từ mức 7% trước đó, nhờ nhu cầu AI tiếp tục mở rộng và kỳ vọng giá năng lượng giảm. Tuy nhiên, mức này vẫn thấp hơn mục tiêu 10% của Chính phủ do những bất định từ môi trường bên ngoài.

UOB cũng dự báo Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục giữ ổn định chính sách tiền tệ trong thời gian còn lại của năm. Trong bối cảnh lạm phát đã hạ nhiệt nhưng vẫn quanh mục tiêu, việc tăng hoặc giảm lãi suất đều chưa thực sự cần thiết. 

Đồng thời, tỷ giá USD/VND được đánh giá duy trì ổn định nhờ điều hành linh hoạt, trong khi triển vọng Việt Nam được nâng hạng lên thị trường mới nổi trong năm 2026 có thể tạo thêm động lực thu hút dòng vốn đầu tư quốc tế.

Anh Minh