Quá nhiều “vòng kim cô” làm TP HCM khó cất cánh!

TP.HCM dẫn đầu cả nước về phát triển kinh tế nhưng lại nằm ở vị trí thấp nhất so với 12 thành phố trong khu vực (nhóm có thể xem là đối thủ cạnh tranh hay mục tiêu hướng đến), khoảng cách về trình độ phát triển, khả năng cạnh tranh, môi trường sống cũng còn rất xa.

TS Huỳnh Thế Du, Giám đốc đào tạo Chương trình giảng dạy kinh tế Fulbrigt, nhận xét như trên tại hội thảo “TP HCM - Khát vọng vươn lên” do Báo Tuổi trẻ tổ chức ngày 19-5. Theo ông Du, dù TP HCM chỉ chiếm khoảng 10% dân số và 0,6% diện tích nhưng đã tạo ra khoảng 20% GDP, 30% số thu ngân sách và thu hút 20% nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài trên cả nước. Khoảng cách phát triển với địa phương gần nhất là TP Hà Nội cũng rất xa. Việc đạt được kết quả như hiện nay của TP đã là một nỗ lực rất lớn. TP HCM và cả vùng đang là nơi sử dụng nguồn lực hiệu quả, tạo ra giá trị cao nhất tính trên một đồng vốn của cả nước, kể từ khi đổi mới đến nay. Nhưng, nhìn ra bên ngoài và ở góc độ phát triển hướng tới một đô thị thịnh vượng qua hai tiêu chí cạnh tranh và đáng sống thì TP HCM lại xếp ở vị trí thấp nhất so với 12 thành phố khác trong khu vực như Tokyo (Nhật), Hong Kong (Trung Quốc), Singapore, Bangkok (Thái Lan), Kuala Lumpur (Malaysia), Jakarta (Indonesia), Manila (Philippines)… “Đang có quá nhiều vòng kim cô khiến TP HCM khó phát triển, cất cánh, từ một TP sáng tạo đã biến thành bình thường như những địa phương khác trên cả nước. Lãnh đạo TP qua các thời kỳ đều nhận thấy vấn đề và đưa ra những giải pháp nhưng cuối cùng bị bó buộc bởi các điều kiện và nguồn lực eo hẹp. Trong suốt 3 thập kỷ, từ một việc rất nhỏ TP cũng phải xin, trình trung ương cuối cùng ra cơ chế “xin - cho” một phần do thể chế của chúng ta” - ông Du dẫn chứng.
[caption id="attachment_21270" align="aligncenter" width="540"]Một góc khu đô thị mới Thủ Thiêm theo quy hoạch Một góc khu đô thị mới Thủ Thiêm theo quy hoạch[/caption]

Theo phân tích cụ thể từ vị chuyên gia kinh tế này, có 3 trục trặc chính TP HCM đang gặp phải gồm: ngân sách được giữ lại quá ít; đội ngũ công chức thiếu động cơ và công cụ hữu hiệu; TP chưa bao giờ có chiến lược hay tầm nhìn phát triển dài hạn một cách rõ ràng.

Cụ thể của việc thiếu chiến lược hay tầm nhìn phát triển dài hạn do eo hẹp về nguồn lực, thiếu động cơ và quan hệ giằng co trung ương - địa phương, chưa tận dụng được sức mạnh của đội ngũ trí thức và các doanh nhân. Do không gian ngân sách và quyền tự chủ quá hạn hẹp nên TP không thể chủ động hoạch định chiến lược dài hạn mà một thời lượng và nguồn lực rất lớn của cả bộ máy phải dành cho việc “xin” trung ương cho thêm nguồn lực để ứng phó những vấn đề trước mắt.

Vậy phải tháo những “vòng kim cô” này ra sao? Theo ông Huỳnh Thế Du, TP HCM có thể đề xuất với trung ương cho thử nghiệm mô hình đơn vị hành chính đặc biệt cho Thủ Thiêm với mục tiêu thử nghiệm các cách thức cung cấp dịch vụ công hiện đại. Dựa vào đây, TP đề xuất trung ương được cho giữ lại một tỉ lệ nhiều hơn đối với nguồn thu từ các khu hành chính đặc biệt này.

Đồng thời, phát triển vùng kinh tế Nam Sài Gòn thông qua các chính sách thí điểm phân cấp quản lý nhà nước, xây dựng chính quyền đô thị một cấp và thúc đẩy cải cách hành chính, tăng trách nhiệm giải trình cho chính quyền địa phương.

“Trong 7 chương trình đột phá mà TP HCM đặt ra thì giải quyết nhu cầu hạ tầng giao thông dựa trên hệ thống vận tải công cộng và phát triển gắn với chỉnh trang đô thị là 2 vấn đề then chốt. Nếu được giải quyết sẽ tạo ra nền tảng quan trọng cho việc nâng cao năng lực cạnh tranh và tính đáng sống của TP.

Đột phá là phát triển khu đô thị Thủ Thiêm với mật độ cao, tích hợp các nhu cầu hoạt động của người dân gồm nơi làm việc, nơi mua sắm, nhà ở dọc các tuyến vận tải hành khách công cộng mà trước mắt là tuyến Metro số 1” - ông Du đề xuất.

Theo NLĐO

Tags:

Thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và giảm phát: Mục tiêu kép phải đạt được

Theo Ngân hàng Thế giới (WB), Việt Nam đã và đang theo đuổi những mục tiêu được đánh giá là “đầy tham vọng”: trở thành quốc gia có thu nhập cao vào năm 2045, đồng thời nâng cao khả năng chống chịu với biến đổi khí hậu và đạt phát thải ròng bằng không (Net Zero) vào năm 2050. Điều này cho thấy quá trình phát triển kinh tế của Việt Nam gắn chặt với bài toán khí hậu.

Sẵn sàng cho chu kỳ tăng trưởng mới

Bước sang năm 2026 – năm bản lề khởi đầu chu kỳ tăng trưởng mới giai đoạn 2026–2030, yêu cầu đặt ra không chỉ là duy trì tốc độ tăng trưởng cao, mà quan trọng hơn là tái cấu trúc mô hình phát triển theo hướng bền vững, dựa trên năng suất, khoa học – công nghệ và chất lượng thể chế, qua đó tạo nền tảng hiện thực hóa mục tiêu trở thành quốc gia thu nhập cao vào năm 2045.

Xuất khẩu thuỷ sản tái cấu trúc năm 2026

Mặc dù ghi nhận những cú bật trong khó khăn của năm 2025, thủy sản Việt Nam hướng tới 2026 thận trọng bởi các yếu tố chu kỳ của thị trường, chuyển dịch cơ cấu thị trường và sản phẩm.

Phát huy vai trò nòng cốt, trụ cột phát triển kinh tế của ngành Công Thương trong kỷ nguyên mới

Nhân dịp Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, đồng chí Phan Thị Thắng - Thứ trưởng Bộ Công Thương - đã trả lời phỏng vấn báo chí, làm rõ vai trò nòng cốt, trụ cột của ngành Công Thương trong phát triển kinh tế đất nước, bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia cũng như những nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm trong năm 2026 và giai đoạn tiếp theo.

Xuất khẩu gạo đầu năm 2026: Thời cơ đã đến nhưng cạnh tranh khốc liệt hơn

Thị trường xuất khẩu gạo Việt Nam bước vào đầu năm 2026 với nhiều tín hiệu tích cực khi Philippines là một trong những khách hàng lớn nhất dự kiến mở lại nhập khẩu sau giai đoạn điều tiết nguồn cung trong nước. Tuy nhiên, đi kèm với việc mở cửa là chính sách tăng thuế nhập khẩu, khiến bức tranh thị trường không chỉ có gam sáng mà còn đan xen nhiều thách thức, đặc biệt là áp lực cạnh tranh ngày càng gay gắt.

Video