Những “thỏi nam châm” thu hút vốn đầu tư FDI

Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ nhận định như vậy tại “Hội nghị tham vấn định hướng hoàn thiện thể chế chính sách về đầu tư nước ngoài trong bối cảnh mới”, do Bộ KHĐT cùng  UBND tỉnh Bình Dương tổ chức tuần qua.

Tốp 5 thu hút FDI

Cảng Cái Mép - Thị Vải là một trong những trọng điểm thu hút các doanh nghiệp nước ngoài vào hoạt động. Ảnh: T.L

Phát biểu tại hội nghị, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ cho rằng, để thu hút mạnh mẽ dòng vốn đầu tư nước ngoài (FDI), cần thay đổi công cụ marketing, chủ động hơn trong việc thu hút đầu tư, thay đổi ưu đãi sang hiệu quả giá trị gia tăng suất ưu đãi đầu tư thay vì ưu đãi về thuế như trước đây.

Theo Bộ KHĐT, TP.HCM, Bình Dương, Đồng Nai và Bà Rịa - Vũng Tàu là địa điểm lựa chọn hàng đầu của các nhà đầu tư nước ngoài. Các địa phương này luôn nằm trong tốp 5 của cả nước về thu hút FDI, trong đó TP.HCM đứng đầu cả nước về thu hút vốn FDI.

Tính đến nay, Đồng Nai đã thu hút được hơn 1.300 dự án FDI với vốn đăng ký khoảng 27,5 tỷ USD. Theo UBND tỉnh này, các dự án FDI cấp mới có ngành nghề đa dạng, phù hợp định hướng thu hút vào các khu công nghiệp của tỉnh, phù hợp với chủ trương thu hút đầu tư của tỉnh đã đặt ra từ năm 2006.

Trong khi đó, Bà Rịa - Vũng Tàu có 343 dự án FDI với tổng vốn đăng ký 27,3 tỷ USD, trong đó các khu công nghiệp thu hút 185 dự án với tổng vốn đăng ký 10,953 tỷ USD, ngoài khu công nghiệp có 158 dự án với tổng vốn đăng ký 16,347 tỷ USD.

Nói về sức hấp dẫn của các “thỏi nam châm” thu hút vốn FDI vùng Đông Nam Bộ không thể không kể đến ngôi vị số 1 của TP.HCM. Thống kê từ Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ KHĐT) cho thấy, đến nay, trong 63 tỉnh, thành phố có dự án FDI thì TP.HCM là địa phương thu hút nhiều vốn FDI nhất với 7.847 dự án, tổng số vốn đăng ký hơn 45,3 tỷ USD.

Còn Bình Dương, đến cuối năm 2018, tỉnh đã thu hút được 3.509 dự án từ 59 quốc gia và vùng lãnh thổ với số vốn đăng ký 32,2 tỷ USD, góp phần cho tỉnh Bình Dương vươn lên một trong những địa phương dẫn đầu cả nước về thu hút đầu tư FDI.

Theo nhận định chung của lãnh đạo các địa phương trong vùng, nguồn vốn FDI đã bổ sung đáng kể nguồn vốn cho đầu tư phát triển, góp phần khai thác và nâng cao hiệu quả sử dụng các nguồn lực đầu tư trong nước; đồng thời góp phần nâng cao chất lượng đầu tư, đáp ứng yêu cầu chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa của các địa phương. 

Thay đổi để thu hút FDI thế hệ mới

Theo ông Kyle Kelhofer - Giám đốc quốc gia của Tổ chức Tài chính quốc tế (IFC) tại Đông Dương, hiện nay FDI chỉ tập trung chủ yếu vào lĩnh vực sản xuất chứ chưa đầu tư ở các lĩnh vực mang lại giá trị gia tăng cao khác như tài chính, nghiên cứu và phát triển (R&D)...

Trong bối cảnh mới, lợi thế về chi phí trong thu hút FDI sẽ dần bị mất đi nên Việt Nam cần có cơ chế thu hút FDI “thế hệ mới”, với kỹ năng lao động, quản trị tốt hơn, mức lương tốt hơn, tiêu chuẩn chất lượng cao hơn, vừa nâng cao năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp FDI lẫn doanh nghiệp trong nước và liên kết được 2 khối này với nhau.

Nguyên Bộ trưởng Bộ Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa Hàn Quốc Youngsup Joo cho rằng, Việt Nam cần xây dựng “phiên bản 2.0” về thu hút FDI, tập trung vào lĩnh vực nghiên cứu và phát triển, thu hút FDI theo chiều ngang, tức là doanh nghiệp Việt Nam không còn là “nhà thầu phụ” nữa mà trở thành các đối tác, hợp tác với các doanh nghiệp FDI ở nhiều lĩnh vực khác thay vì chỉ có trong lĩnh vực sản xuất và hướng tới thị trường khu vực và toàn cầu.