Giá trị cá tra còn cao hơn nếu chế biến tốt các phụ phẩm

PV: Trong bối cảnh các thị trường chủ lực như EU, Hoa Kỳ đang gặp khó khăn nhưng KNXK cá tra của Việt Nam vẫn không sụt giảm. Đâu là yếu tố giúp cá tra giữ vững được giá trị XK, thưa ông?

Ông Dương Nghĩa Quốc: Năm 2017, việc XK cá tra phải đối mặt với nhiều khó khăn như thuế chống bán phá giá, truyền thông bôi bẩn ở một số nước, Đạo luật Nông trại (Farm Bill) của Hoa Kỳ… Đặc biệt, từ nhiều năm qua, Hoa Kỳ luôn là thị trường chủ lực của cá tra, song trong 9 tháng năm 2017, XK sang Hoa Kỳ đã giảm 6% so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, tín hiệu đáng mừng là XK sang thị trường Trung Quốc lại tăng tới 44%. Chính sự tăng trưởng mạnh từ thị trường này đã bù đắp sự sụt giảm ở các thị trường khác, bảo đảm KNXK.

Mặt khác, thời gian qua, cá tra Việt Nam XK chủ yếu ở dạng thô là miếng phi-lê. Tuy nhiên gần đây, nhiều doanh nghiệp đã tạo ra các sản phẩm có giá trị gia tăng cao. Đến nay, có khoảng 30-40 sản phẩm có giá trị gia tăng từ cá tra, trong đó nhiều sản phẩm đã XK. Các phụ phẩm cá tra cũng được tận dụng, như: Mỡ cá có thể dùng để sản xuất dầu ăn, da cá tra để sản xuất collagen làm thực phẩm chức năng, làm mỹ phẩm… Nếu doanh nghiệp của chúng ta biết chế biến tốt, đồng thời tận dụng các phụ phẩm thì giá trị XK cá tra sẽ không chỉ dừng ở mức 1,8 tỷ USD mà còn cao hơn nữa.

PV: Mặc dù thị trường Trung Quốc năm nay đã giúp bảo đảm KNXK cá tra, nhưng theo đánh giá của một số doanh nghiệp chế biến, XK thì thị trường này cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro. Đánh giá trên có chính xác không và ông có khuyến cáo gì cho các doanh nghiệp khi XK sang thị trường này?

Ông Dương Nghĩa Quốc: Hiện Trung Quốc đã vượt qua Hoa Kỳ để trở thành thị trường XK cá tra lớn nhất của Việt Nam. Đương nhiên, để thị trường bền vững, trước tiên doanh nghiệp phải bảo đảm chất lượng sản phẩm, kể cả XK chính ngạch hay tiểu ngạch. Bên cạnh đó, các doanh nghiệp cần liên kết tốt với các nhà phân phối uy tín ở Trung Quốc, đưa ra những phương thức thanh toán phù hợp, hạn chế rủi ro.

PV: Đối với thị trường XK cá tra lớn của Việt Nam là Hoa Kỳ, doanh nghiệp của chúng ta sẽ phải làm gì để cải thiện tình trạng xuất khẩu trong tương lai?

Ông Dương Nghĩa Quốc: Hiện nay, theo Quyết định sơ bộ thuế chống bán phá giá của đợt xem xét hành chính lần thứ 13 (POR13) đối với mặt hàng cá tra phi-lê đông lạnh, cá tra Việt Nam XK sang Hoa Kỳ bị áp mức thuế cao hơn tại Quyết định sơ bộ thuế chống bán phá giá của đợt xem xét hành chính lần thứ 12 (POR12). Ngoài ra, Hoa Kỳ cũng đã áp dụng kiểm tra 100% sản phẩm cá tra XK từ Việt Nam vào Hoa Kỳ theo Farm Bill. Những điều này khiến cho XK cá tra sang Hoa Kỳ mất nhiều thời gian, tốn kém cho doanh nghiệp.

Hiện nay, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đang tổ chức để nâng chất lượng sản phẩm cá tra, đồng thời thương thảo với các nhà nhập khẩu cũng như cơ quan quản lý của Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ nhằm xác định thống nhất tiêu chuẩn cũng như các điểm tương đồng. Tin rằng thời gian tới, những khó khăn trên sẽ được giải quyết, XK cá tra sang Hoa Kỳ sẽ tăng trưởng trở lại.

PV: Trân trọng cảm ơn ông!

Dù diện tích nuôi cá tra ở các tỉnh khu vực Đồng bằng sông Cửu Long chỉ khoảng 5.000-6.000ha nhưng đã đem lại KNXK 1,6-1,7 tỷ USD/năm. Sản xuất, chế biến, xuất khẩu cá tra ở Việt Nam đã được chủ động từ khâu sản xuất con giống, nuôi, chế biến và xuất khẩu.

Theo Quân đội nhân dân