Đường sắt có thể phải dừng hoạt động chạy tàu toàn quốc

“Chúng tôi đang chạy tàu trái luật”

Sáng 20/2, Tổ công tác của Thủ tướng Chính phủ đã làm việc với Uỷ ban Quản lý vốn Nhà nước (QLVNN) tại doanh nghiệp. Tại cuộc làm việc, ông Vũ Anh Minh, Chủ tịch HĐTV Tổng công ty Đường sắt Việt Nam đã thẳng thắn chia sẻ nhiều những bất cập, ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động của đơn vị.

Theo ông Minh, vướng mắc không phải do Uỷ ban QLVNN mà do cơ chế chính sách khi thay đổi người đại diện về quản lý vốn. Bộ GTVT cũng đã có 3 văn bản liên tiếp gửi đến Thủ tướng Chính phủ; Tổng Công ty cũng đã báo cáo lên Bộ GTVT, Uỷ ban Quản lý vốn Nhà nước, thậm chí báo cáo “vượt cấp” lên cả Thủ tướng, Thường trực Chính phủ và Uỷ ban Thường vụ Quốc hội nhưng đến nay vẫn chưa giải quyết được. “Báo cáo kiến nghị của chúng tôi rất nhiều, nói cả ngày cũng không thể hết”, ông Minh nhấn mạnh.

Về vấn đề giao dự toán ngân sách, ông Minh cho biết, theo quy định, trước 31/12, bộ GTVT giao dự toán ngân sách để thực hiện công tác bảo trì để thực hiện các nhiệm vụ như tuần đường, gác chắn, bảo đảm an toàn giao thông và các nhiệm vụ khác. Căn cứ vào đó, Tổng công ty sẽ ký hợp đồng đặt hàng công ích với các đơn vị trong ngành với tổng số nhân lực, lao động trong khối hạ tầng là hơn 11 nghìn người.

Song đến hôm nay, Tổng công ty vẫn chưa nhận được dự toán, điều này khiến cho trên 1,1 vạn con người không có tiền lương. Như vậy Tổng công ty chỉ còn cách dừng hoạt động chày tàu, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh.

“Báo cáo với các đồng chí, nếu chạy tàu là trái luật, và nếu bất cứ nhân viên tuần đường, gác chắn nào bị tai nạn thì lãnh đạo đơn vị đường sắt có thể bị khởi tố, bởi có ai giao nhiệm vụ đâu mà làm. Nhưng chẳng lẽ lại dừng hoạt động chạy tàu? Để đỡ trách nhiệm cho cấp dưới, tôi đã ra văn bản chỉ đạo làm, nếu sai tội chịu. Tôi ra văn bản cũng sai, vì có ai giao cho tôi đâu, chạy tàu cũng sai, không chạy tàu cũng sai.

Nghiên cứu việc đường sắt quay trở lại Bộ giao thông vận tải 

Nguyên nhân dẫn đến điều này được ông Minh chỉ ra là do Điều 49 Luật Ngân sách Nhà nước quy định, là khi cơ quan nhận được ngân sách thì giao dự toán cho các đơn vị trực thuộc. Trong khi Tổng công ty đường sắt không thuộc đơn vị trực thuộc của Bộ GTVT”, ông Minh cho biết.

Phân tích thêm những bất cập, ông Minh cho biết, QH đã ra nghị quyết 87, trong đó nêu rõ tiếp tục cơ chế giao vốn bảo trì đường sắt cho Bộ GTVT. Tuy nhiên, Bộ GTVT giải thích rằng “tiếp tục không có câu là giao cho Tổng công ty Đường sắt. Trong khi quan điểm khác lại cho rằng “tiếp tục” là tiếp tục giao cho Tổng công ty Đường sắt. “Chúng tôi không thể đánh giá quan điểm nào là đúng, vì bây giờ nhiều người sợ sai lắm. Đến giờ trên 1 vạn con người không có lương. Các đơn vị thì không có tiền để chi trả nên Tổng công ty phải ứng, song tôi ứng như vậy là tôi đang làm sai và phải đối diện với nhiều rủi ro”.

Theo ông Minh, việc tạm chi trả tiền để duy trì hoạt động này chỉ là tạm thời, không thể duy trì mãi được. Nếu đến tháng 3 tới mà không giải quyết thì có thể phải dừng hoạt động chạy tàu trên toàn quốc, vì không có ai làm tuần đường, gác chắn…

“Đây là vấn đề rất cấp bách rồi, chúng tôi báo cáo rất nhiều rồi. Nhiều người cho là lỗi ở cơ chế chính sách, song tôi cho rằng, cơ chế không sinh ra con người, con người xây dựng cơ chế chính sách. Vì thế, tôi đề nghị cần khẩn cấp có cơ chế giải quyết, nếu không sẽ phải dừng hoạt động chạy tàu”, ông Minh cảnh báo.

Ông Minh cũng bày tỏ chua chát rằng: “Khi làm báo cáo gửi phục vụ cho cuộc làm việc này, trước mắt chúng tôi gửi 12 kiến nghị và tôi có bảo anh, em là viết ít thôi, viết nhiều cũng chẳng ai giải quyết”.

Trước ý kiến trên, Phó Chủ nhiệm VPCP Nguyễn Cao Lục yêu cầu Tổng công ty Đường sắt trong mọi tình huống phải bảo đảm an toàn và để hoạt động chạy tàu thông suốt. Ông Lục cũng lưu ý cần phải đẩy nhanh kế hoạch giao vốn cho Tổng công ty Đường sắt Việt Nam.

Ông Lục cũng cho biết, Thủ tướng cũng đã có văn bản yêu cầu nghiên cứu, xem lại cơ quan quản lý đối với Tổng công ty Đường sắt Việt Nam, nếu cần thiết đơn vi này có thể quay trở lại Bộ GTVT.