Bảo hiểm bắt buộc xe máy: Tăng quyền lợi, giảm tranh cãi khi va chạm

Một trong những điểm tích cực nhất cần nhìn nhận là chính sách này sẽ giúp các chủ xe hành xử ôn hòa, văn minh hơn khi xảy ra va chạm trên đường với tâm lý "đã có bảo hiểm lo".

Theo Ủy ban An toàn Giao thông Quốc gia, trong năm 2021, tai nạn giao thông ở Việt Nam đã giảm thiểu cả 3 tiêu chí: số vụ, số người chết và số người bị thương. Kết quả này là do cả nước vừa trải qua các đợt giãn cách xã hội để phòng chống dịch Covid-19 nên mật độ giao thông giảm, dẫn đến số vụ tai nạn giảm theo. Tuy nhiên, ở một số tỉnh như Quảng Bình, Tiền Giang, Sóc Trăng, Gia Lai, Thái Bình, Kiên Giang, Hậu Giang, Điện Biên, Quảng Trị… số vụ tai nạn vẫn tăng.

Chủ xe xử lý ôn hòa khi có va chạm

Tai nạn giao thông là điều không ai mong muốn, để lại những hậu quả cũng như di chứng lớn, lâu dài cả về con người và vật chất. Điều gì xảy ra khi chủ xe không đủ điều kiện tài chính để bồi thường cho nạn nhân khi tai nạn xảy ra? Trong nhiều trường hợp, người gây tai nạn không có khả năng bồi thường thiệt hại cho nạn nhân dẫn đến bế tắc, một bên không còn tâm trí để làm việc, một bên bị mất sức lao động, gia đình không còn chỗ dựa, làm nảy sinh nhiều hệ luỵ, ảnh hưởng lớn đến công bằng an sinh xã hội.

Đặc biệt, nhiều chủ xe sau khi gây ra tai nạn còn bỏ chạy, và trong nhiều trường hợp cơ quan chức năng không thể truy tìm ra họ. Đó là lý do nhà nước quy định bắt buộc tất cả các chủ xe cơ giới phải tham gia bảo hiểm TNDS nhằm tạo ra cho xã hội một quỹ tài chính bình ổn dân sinh để đảm bảo mọi nạn nhân do xe cơ giới gây ra trong mọi trường hợp đều được bồi thường đầy đủ đến một mức nhất định.

Ngoài ra, khi người dân tham gia bảo hiểm TNDS của chủ xe cơ giới thì hành vi của những người điều khiển xe cơ giới sẽ thực hiện thương lượng, trao đổi với nhau khi va chạm phương tiện giao thông cũng sẽ thay đổi. Chủ xe sẽ cảm thấy an tâm "chỉ cần gọi bảo hiểm, đã có bảo hiểm lo" nên tránh được những tranh cãi dẫn đến hậu quả không đáng có. Đây chính là sự nhân văn của chính sách này bên cạnh việc bù đắp nhanh chóng cho nạn nhân bị thiệt hại.

Phí bảo hiểm nhỏ, quyền lợi lớn

Mức phí hiện nay đối với xe máy, xe máy điện là 55.000 hoặc 60.000 (tuỳ theo loại xe, chưa bao gồm VAT). Đối với ô tô mức thấp nhất là 437.000. Nếu điều khiển xe trên đường mà không có bảo hiểm TNDS sẽ bị phạt, trong đó xe máy bị phạt 100.000-200.000 đồng/lần, xe hơi bị phạt 400.000-600.000 đồng/lần, và có thể bị phạt rất nhiều lần cho đến khi chủ xe trình được Giấy chứng nhận bảo hiểm khi lưu thông trên đường. Việc bị phạt không chỉ là vấn đề bị tổn thất tài chính, mà còn làm cho người vi phạm mất rất nhiều thời gian, dẫn đến trễ nãi công việc.

Mức phí nhỏ nhưng mức bảo vệ tài chính dành cho chủ xe và bên thứ ba rất lớn, lên đến 150 triệu đồng/người/vụ đối với thiệt hại về người. Còn đối với thiệt hại về tài sản, con số bồi thường tối đa là 50 triệu đồng/vụ đối nếu là tai nạn do xe máy gây ra và 100 triệu đồng/vụ nếu là đối với xe máy.

Theo quy định hiện hành, các doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ trích tối đa 1% tổng doanh thu phí bảo hiểm bắt buộc TNDS của chủ xe cơ giới để đóng góp vào Quỹ Bảo hiểm xe cơ giới (được Bộ Tài chính giao cho Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam quản lý). Quỹ sẽ thực hiện công tác chi hỗ trợ nhân đạo cho nạn nhân trong tai nạn giao thông trong 3 trường hợp: (1) Không xác định được xe gây tai nạn; (2) Xe không tham gia bảo hiểm hoặc (3) Các trường hợp bị loại trừ trách nhiệm bảo hiểm. Người dân có thể gọi số đường dây nóng 0948 48 5285 để thông báo về các trường hợp tai nạn giao thông cần được hỗ trợ nhân đạo.

Trước đây, nhiều chủ xe máy thường bỏ quên việc mua bảo hiểm bắt buộc vì nhiều lý do, trong đó có nhiều người không thể thu xếp thời gian đến văn phòng hay điểm giao dịch của các công ty bảo hiểm. Tuy nhiên, khó khăn này đã được tháo gỡ kể từ ngày 1.3.2021, người mua bảo hiểm bắt buộc ô tô, xe máy có thể được cấp Giấy chứng nhận điện tử theo quy định tại Nghị định 03/2021/NĐ-CP. Hiện nhiều doanh nghiệp đã triển khai cung cấp loại hình giấy chứng nhận bảo hiểm điện tử cho người mua bên cạnh thẻ giấy truyền thống.