Sàn trái phiếu sắp mở tổ chức ra sao?
Đến nay, HNX cho biết đã hoàn thành xây dựng hệ thống giao dịch trái phiếu riêng lẻ giai đoạn 1. Tháng 6 năm nay, hệ thống hoàn thành việc thử nghiệm với thành viên, Trung tâm Lưu ký Chứng khoán Việt Nam (VSD) và sẵn sàng mọi điều kiện kỹ thuật để vận hành chính thức.
Hệ thống giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ tại HNX đã sẵn sàng vận hành (ảnh minh họa: Như Ý).
HNX cho biết, hệ thống cho phép thành viên giao dịch kết nối và gửi lệnh, hỗ trợ lệnh thỏa thuận điện tử và thỏa thuận thông thường (báo cáo giao dịch). Đối với lệnh điện tử, thành viên có thể lựa chọn gửi lệnh chào đến một số thành viên nhất định hoặc gửi lệnh đến tất cả các thành viên của thị trường và chỉ các thành viên nhận được lệnh chào mới có thể xác nhận lệnh.
Hệ thống cho phép trao đổi thông tin giao dịch, thông tin lưu ký với hệ thống của VSD. Việc thanh toán thực hiện tức thời theo từng giao dịch, tương tự như trên thị trường phái sinh, hoặc vào cuối ngày giao dịch, theo lựa chọn của nhà đầu tư. Hệ thống cho phép tra cứu thông tin về sổ lệnh, thông tin về trái phiếu, thống kê giao dịch.
Để đảm bảo các chức năng hệ thống được vận hành chính xác, HNX đã tổ chức nhiều đợt kiểm thử. Kết quả kiểm thử với thành viên qua 2 đợt cho thấy hệ thống đã vận hành ổn định, đáp ứng được yêu cầu của thành viên trong việc nhập lệnh và tra cứu thông tin, đáp ứng yêu cầu của HNX trong việc quản lý, vận hành hệ thống, dữ liệu giao dịch đã được chuyển đầy đủ, chính xác sang VSD để thực hiện thanh toán. HNX cũng đã hoàn thành việc xây dựng tài liệu, hồ sơ và đã tổ chức 2 đợt đào tạo cấp chứng chỉ cho người sử dụng hệ thống.
Đại diện HNX cũng cho rằng, hệ thống giao dịch trái phiếu riêng lẻ góp phần thúc đẩy thanh khoản thị trường.
Trao đổi với PV Tiền Phong, ông Nguyễn Quang Thuân - Chủ tịch công ty phân tích dữ liệu FiinGroup - cho biết, hệ thống giao dịch trái phiếu riêng lẻ đi vào hoạt động sẽ tác động rất lớn đến sự phát triển lành mạnh, bền vững của thị trường trái phiếu doanh nghiệp. Với doanh nghiệp, lợi ích rõ ràng nhất là khi trái phiếu được niêm yết sẽ tăng tính minh bạch, nhận được sự quan tâm nhiều hơn từ nhà đầu tư, kể cả nhà đầu tư nước ngoài. Việc có thị trường thứ cấp sẽ hướng đến các thông lệ tốt trong khu vực, để phát triển thị trường trái phiếu Việt Nam.
Tuy nhiên, ông Thuân cho rằng, trái phiếu khó kỳ vọng có thanh khoản cao như cổ phiếu, do đây là sản phẩm thu nhập cố định.
"Giống như nhiều thị trường trái phiếu khác trên thế giới, thanh khoản sẽ không cao và số lượng giao dịch không nhiều. Việc niêm yết chủ yếu giúp minh bạch hóa thông tin, giảm rủi ro như những vấn đề diễn ra thời gian qua. Ngoài ra, thông tin giao dịch cũng được sử dụng làm cơ sở xác định giá trái phiếu; qua đó đảm bảo hoạt động báo cáo hiệu quả đầu tư một cách khách quan, tránh việc các quỹ trái phiếu hoặc nhà đầu tư báo cáo hiệu quả hoạt động không chính xác", ông Thuân chia sẻ.
Ước tính trái phiếu riêng lẻ đáo hạn trong từng quý (dữ liệu: VNDirect).
Ông Nguyễn Bá Khương - chuyên gia phân tích từ Chứng khoán VNDirect - nhận định, thị trường trái phiếu vẫn trong bối cảnh ảm đạm, hoạt động phát hành trầm lắng. Trong khi đó, áp lực đáo hạn tiếp tục gia tăng. Quý III năm nay, gần 76.000 tỷ trái phiếu doanh nghiệp đáo hạn (tăng 14,9% so với quý trước). Nhóm bất động sản chiếm tỷ trọng lớn nhất, gần 43,6% tổng giá trị trái phiếu đáo hạn trong. Nhóm tài chính - ngân hàng với tỷ lệ chiếm 30% tổng giá trị đáo hạn.
